دستاوردهای چهل‌ویک‌ساله انقلاب اسلامی ایران

(قسمت اول)

با پیروزی انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۵۷ شمسی، تحول عظیمی نه‌تنها ایران‌زمین بلکه سراسر جهان را در برگرفت. چراکه انقلاب ایران، انقلاب مبارزه با زورگویان و حمایت از مستضعفان و محرومان جهان بود. این انقلاب به پشتوانه همین شعارها توانسته بعد از چهل‌ویک سال آوای اسلام ناب محمدی (ص) را در جای‌جای دنیا طنین­انداز کند و همچنان این ثمره ادامه خواهد داشت. در یادداشت پیشرو، علاوه بر پرداختن به مهم‌ترین دستاوردها و پیشرفت­های چهل‌ویک‌ساله انقلاب اسلامی ایران در حوزه­های مختلف فرهنگی، اخلاقی و معنوی، اقتصادی، علمی و فناوری، بهداشتی و پزشکی، سیاسی و بین‌المللی، امنیتی و نظامی، حوزه‌های علمیه و همچنین به نقش انقلاب اسلامی در دین­گرایی جهانی، نقش انقلاب اسلامی در هویت­یابی زنان. مقایسه انقلاب اسلامی با انقلاب­های فرانسه و روسیه با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله­العالی)، موانع پیشرفت انقلاب اسلامی، صبر و استقامت در برابر فشارهای اقتصادی و پرسمان اقتصادی انقلاب اسلامی می­پردازیم.


گروه سیاسی اندیشکده برهان

دستاوردهای فرهنگی

دستاورد فرهنگی انقلاب متکی بر هویت دینی، ملی و ارزش­های انقلابی است. استقلال و خودباوری فرهنگی، مبارزه با مظاهر فساد، هویت­یابی اسلامی-ایرانی، گسترش فرهنگ عاشورا، تحول در محتوای کتب و متون درسی و نشر کتب، تحول در محتوای مجلات و صداوسیما، ارتقاء بینش و آگاهی­های عمومی و اجتماعی در سطح جامعه از مهم‌ترین دستاوردهای فرهنگی است که در ادامه به آن‌ها پرداخته می­شود.

۱- استقلال و خودباوری فرهنگی: استقلال فرهنگی یعنی حفظ فرهنگ و ارزش­های جامعه از تهاجم فرهنگی بیگانه و عدم وابسته فکری و ارزشی به کشورهای دیگر به‌طوری‌که کشور بتواند با افکار و تمایلات و خصیصه­های فکری خود زندگی کند[۱]. با پیروزی انقلاب اسلامی، فرهنگ خودی و سبک زندگی اسلامی جایگزین اسلام زدایی و ترویج فرهنگ غربی رژیم گذشته شد. رهبر معظم انقلاب می­فرماید: «امروز استقلال فرهنگی در این کشور، روزبه‌روز در حال پیشرفت است و خودباوری فرهنگی بیش­تر می­شود[۲].»

عرصه­ های خودباوری و استقلال فرهنگی عبارت‌اند از:

الف) استقلال فکری: استقلال فکری زمینه­ساز، توسعه دانش و فناوری، پرورش استعدادها، ابتکار و خلاقیت‌های فراوان نخبگان ایرانی در عرصه­های مختلف علمی و فناوری شد.

ب) زبان و ادبیات: پیروزی انقلاب اسلامی زمینه­ساز تکیه‌بر زبان و ادبیات فارسی به‌جای تکیه‌بر لغات فرنگی شده است.

ج) هنر: با پیروزی انقلاب اسلامی فرهنگ و هنر غربی، خودباختگی و ابتذال در هنر و هنرمندان جای خود را به توجه به هنر واقعی و سوژه­های انقلابی، اسلامی و شخصیت­ها و مفاخر اسلامی داد.

د) پوشش: با پیروزی انقلاب اسلامی پوشش ایرانی- اسلامی جایگزین پوشش با معیارهای غربی گردید.

۲- مبارزه با مظاهر فساد: غارتگری رژیم گذشته، آلودگی جامعه ناشی از مراکز ترویج فساد و قمار، شرب خمر و… همگی در رژیم گذشته بود که ظهور انقلاب اسلامی مانع همه آن‌ها شد. همچنین انقلاب اسلامی نقاط ضعف فرهنگ غرب را برملا کرده و این نکته را اثبات کرد که مادی‌گرایی و ترویج زندگی مصرفی آدمی را به فساد و لذت پرستی می­کشاند.

۳- تحول در محتوای کتب و متون درسی: کتب دوره پهلوی مبتنی بر دین­ستیزی، تبلیغ نظامسرمایه­داری-کمونیستی، مکتب­ها و فرقه­های ضاله بود و در آن‌ها کمتر نشانی از آثار دینی و قرآنی و یا نویسندگان متعهد یافت می‌شد. بعد از انقلاب علاوه بر تربیت نویسندگان متعهد انقلابی به‌جای نویسندگان غرب­زده، محتوای کتب و متون درسی و دانشگاهی نیز با بهره­گیری از آموزه­های اسلامی و انقلابی تدوین گردید که البته در این زمینه هنوز جای کار بسیاری باقی‌مانده است که ان‌شاءالله به‌مرور کامل‌تر و متعالی‌تر خواهد شد.

۴- تحول در حوزه نشر کتب: در زمان پهلوی کتاب­هایی، از انتشارات بالایی برخوردار بودند یا اجازه نشر داده می­شد که از تصاویر و محتوای مستهجن و ضد اخلاقی برخوردار باشد. با انقلاب اسلامی علاوه بر تحول در محتوای کتب مبتنی بر آموزه‌های متناسب بافرهنگ ایرانی-اسلامی، افزایش شمارگان این کتاب­ها نیز در دستور کار قرار گرفت. در همین زمینه می­توان به برگزاری نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و انواع دیگر نمایشگاه­های کتاب داخلی و خارجی در ایران بعد از انقلاب اشاره کرد.

۵- تحول در محتوای مجلات: برخی از مجلات و نشریه­های قبل از انقلاب صرفاً به تصاویر مستهجن اختصاص داده‌شده بود که موجب بی‌بندوباری و فساد در بین برخی جوانان می‌گردید. با پیروزی انقلاب دیگر خبری از این مجلات و نشریه­ها نیست علاوه بر آن‌همه ذائقه­های سیاسی و فرهنگی متعارف دارای رسانه هستند.

۶- تحول در محتوای صداوسیما: صداوسیما در زمان پهلوی تبدیل‌شده بود به ابزار تربیتی نامناسب در جهت گسترش بی­بندوباری و ارزش­های ضد اخلاقی از طریق پخش برنامه­ها و فیلم­های مستهجن. افرادی از قبیل خواننده­ها، رقاصه‌ها و هنرپیشه­های بی­فرهنگ و بی­حجاب باهدف «حیا زدایی از جامعه» به‌عنوان الگو به نسل جوان ارائه می‌شدند. با آمدن انقلاب اسلامی، الگویی برای رسانه ترسیم شد که هدف آن تزکیه و تعلیم انسان، رشد فضایل اخلاقی و شتاب بخشیدن به حرکت تکاملی انقلاب اسلامی در سراسر جهان است.

۷- گفتمان وحدت: همگرایی و وحدت ملت ایران (در بین ادیان و اقوام ایرانی) چه در ایام مبارزه با استبداد و چه در زمان تثبیت نظام جمهوری اسلامی و چه در زمان گسترش آن در قالب تمدن نوین اسلامی یک ضرورت انکارناپذیر بوده که امام خمینی (ره) آن را «بهترین ثمرات نهضت[۳]» می­دانند.

۸- هویت­یابی اسلامی-ایرانی: ملت ایران درگذشته تاریخی خود، هویتی غالب و غنی داشت که توسط پادشاهان نالایق و بی­کفایت این هویت به تاراج رفته بود، انقلاب اسلامی از یک‌سو، ضمن بازیابی هویت اسلامی-ایرانی، خودآگاهی و هویت‌یابی مردم ایران را در برابر استبداد داخلی و استعمار خارجی زنده نگه داشت تا مردم پرچم بازگشت به خویشتن را بلندتر از همیشه به اهتزاز درآورند.

۹- گسترش فرهنگ عاشورایی: فرهنگ حسینی از همان قبل از انقلاب در دل مردم وجود داشت و پهلوی در قالب­های مختلف با آن مبارزه می­کرد؛ اما انقلاب، فرهنگ عزت، حریت و ظلم­ستیزی را در جهان گسترش داد.

 

دستاوردهای اخلاقی و معنوی

با توجه به مذهبی بودن و معنویت انقلاب اسلامی، آثار و برکات آن بسیار چشمگیر بودند؛ برخی از این آثار عبارت‌اند از: احیای معنویت و دین اندیشی، گسترش فرهنگ قرآنی، عنایات الهی، تقویت فرهنگ نماز و دعا، معنویت­گرایی امام، پیوند امام و امت، تحول معنوی و خودباوری جوانان، تحول و خودباوری مردم، تقویت فرهنگ ایثار و شهادت.

۱- احیای معنویت و دین اندیشی: انقلاب اسلامی رویکردی نوین در دین و معنویت در سطح ملی و جهان خلق کرده و بسیاری از آزادگان جهان را به تفکر درباره اسلام و قرآن واداشت.

۲- گسترش فرهنگ قرآنی: در دوره پهلوی بهره‌گیری از قرآن در حد قرائت صرف، خواندن بر سر قبور، استفاده در مجالس عقد و… فراتر نمی‌رفت. با پیروزی انقلاب اسلامی، قرآن از حالت انزوا و تشریفاتی درآمد و مردم روی به فراگیری، حفظ، تلاوت قرآن و آموزش و بهره‌گیری از معارف و مفاهیم آن در سطح مراکز آموزشی آوردند. به‌طوری‌که امروزه شاهد مسابقات کشوری و بین‌المللی در کشور هستیم. تأسیس مراکز ترجمه قرآن، پژوهشکده‌های فرهنگ و معارف قرآن از دیگر دستاوردها در این زمینه است.

۳- عنایات الهی: هر انقلابی پس از به ثمر رسیدن با مشکلات و موانعی روبه­روست که در اثر آن‌ها ممکن است روند انقلاب متوقف و یا کند شود؛ اما انقلاب اسلامی ایران با توجه به موانع مهمی مانند جنگ تحمیلی، کودتای نظامی، تحریم­ها، جنگ روانی، فتنه­های دشمنانی چون ایالات‌متحده آمریکا، رژیم صهیونیستی و… توانسته در برابر همه این موانع و مشکلات سرپا مانده و قله­های موفقیت را یکی پس از دیگری فتح نماید، این چیزی جز عنایات الهی نمی­تواند باشد.

۴- تقویت فرهنگ نماز و دعا: قبل از انقلاب در سطح حکومت به فریضه نماز اهمیت داده نمی­شد، اما به برکت انقلاب اسلامی نه‌تنها فرهنگ نماز و نیایش در بین مردم و جوانان گسترش یافت بلکه بر تعداد مساجد، حسینیه­ها نیز افزوده شد.

۵- معنویت­گرایی امام: یکی از ویژگی­های امام جامعیت ایشان بود؛ روح معنویت­گرایی، ایشان را به فردی نکته­سنج، فیلسوف ژرف­اندیش، سیاستمدار و صاحب اندیشه تبدیل کرده بود. رهبری حکیم و متأله نعمتی است که خداوند به این انقلاب هدیه کرده است نعمتی که سایر جوامع از آن محروم‌اند.

۶- پیوند امام وامت: برخلاف حکومت‌های گذشته که پیوند مستقیمی بین مردم و حاکمان وجود نداشت، بعد از انقلاب پیوند امام و امت به یک منبع مهم قدرت تبدیل‌شده که ناگسستنی است. این پیوند نتیجه حضور رهبری در بین مردم از همان زمان قبل از انقلاب بوده و اکنون نیز این پیوند بین امام و امت برقرار است.

۷- تحول معنوی و خودباوری جوانان: رژیم گذشته از طرق مختلف و با ترویج فساد و فحشا، معنویت و خودباوری جوانان را از بین برده بود و سعی می­کرد تا جوانان را از مسیر دین خارج سازد؛ اما انقلاب اسلامی نیروی زوال­ناپذیر جوانان و نقش اعجاز آمیز آنان در روحیه احیای اندیشه دینی را متحول کرد.

۸- تحول و خودباوری مردم: یأس و ناامیدی از همان زمان قاجار با توجه به شکست­های ایران از روسیه وجود داشت که رژیم پهلوی با گسترش فساد و بی­بندوباری به آن دامن می‌زد، اما مردم با پیروزی انقلاب، نظام جمهوری اسلامی را درک کردند و به آن جواب آری دادند تا بتوانند در این نظام به آنچه لایقشان است برسند و خود را در عرصه­های مختلف برای پیشرفت کشور باور داشته باشند.

ملت ایران درگذشته تاریخی خود، هویتی غالب و غنی داشت که توسط پادشاهان نالایق و بی­کفایت این هویت به تاراج رفته بود، انقلاب اسلامی از یک‌سو، ضمن بازیابی هویت اسلامی-ایرانی، خودآگاهی و هویت‌یابی مردم ایران را در برابر استبداد داخلی و استعمار خارجی زنده نگه داشت تا مردم پرچم بازگشت به خویشتن را بلندتر از همیشه به اهتزاز درآورند.

 

دستاوردهای اقتصادی

اگرچه انقلاب اسلامی ایران پس از پیروزی به دلیل عداوت ورزی دشمنان داخلی و خارجی با فراز و نشیب‌های متعددی روبه‌رو شده است، اما دستاوردها و پیشرفت­های قابل‌توجهی در اقتصاد به نسبت گذشته کسب کرده است که عبارت‌اند از: جایگاه اقتصاد ایران در جهان، سیاست فقرزدایی و خدمت­رسانی، وضع معیشتی مردم، افزایش زیرساخت­های خدماتی و توسعه صنعتی.

 

۱- جایگاه اقتصاد ایران در جهان: ایران قبل از انقلاب، در عرصه تولید علم فاقد جایگاه قابل‌ذکری بوده است. با استقلال و پیشرفت اقتصادی ایران بعد از انقلاب، آمار انتشاری از سوی صندوق­ بین‌المللی پول نشان می­دهد که ایران در سال ۲۰۱۷، در بین ۱۹۳ کشور جایگاه هجدهم را از منظر بزرگی اقتصاد داراست[۴].

۲- سیاست فقرزدایی و خدمت­رسانی: این سیاست در غالب برخی از سیاست­های راهبردی زیر ارائه‌شده است:

الف) توصیه به حمایت از پابرهنگان: در اینجا منظور حمایت از طبقات محروم و مستضعف جامعه است که در این راه دولت و مسئولین کشور موظف به ارائه خدمات به این اقشار هستند.

ب) فقرزدایی عملیاتی: انجام اقدامات اجتماعی و فراهم کردن امکانات رفاهی و محرومیت­زدایی در جهت برقراری آسایش و عدالت اجتماعی که تشکیل کمیته امام و فعالیت­های جهاد سازندگی نمونه­ای از این اقدامات می‌شد.

۳- وضع معیشتی مردم: قبل از انقلاب وضع رفاه و معیشت مردم به‌ویژه دهقانان رضایت‌بخش نبود و بسیاری از مردم حاشیه شهرهای بزرگ در حلبی­آبادها زندگی می­کردند در بسیاری از مناطق دور از مرکز نیز مردم با مشکلات شدید معیشتی دست‌وپنجه نرم می‌کردند[۵]؛ اما آمارهای بعد از انقلاب نشان می­دهد وضع معیشتی مردم، قدرت خرید مردم، وضعیت مسکن و… به نسبت قبل از انقلاب بسیار مطلوب‌تر شده است. هرچند به دلیل تغییرات الگوی زندگی و افزایش سطح انتظارات از زندگی، ابراز محرومیت و نارضایتی در مردم به وجود می­آید[۶].

۴- افزایش زیرساخت­های خدماتی: بعد از انقلاب شاهد گسترش خدمات در موارد زیر هستیم:

الف) توسعه راه­ها: در این قسمت می­توان به گسترش کیلومتری و تعدادی راه­های اصلی و فرعی، گسترش کیلومتری و تعدادی راه­آهن­ها، ساخت مترو در تهران و دیگر کلان‌شهرهای ایران، گسترش پایانه­های مسافربری و باربری، توسعه ناوگان دریایی و… اشاره کرد[۷].

ب) گازرسانی: قبل از انقلاب فقط ۵ شهر از لوله­کشی گاز بهره­مند بودند. اکنون بیشتر مناطق روستایی نیز از خدمات گاز طبیعی استفاده می­کنند. استفاده از گاز طبیعی از ۵۱ هزار خانواده در سال ۵۷ به حدود ۱۵ میلیون خانواده یعنی بیش از ۲۶۳ برابر رسیده است[۸].

ج) آب­رسانی: تعداد شهرهای تحت پوشش آب از ۴۵ شهر در قبل از انقلاب به ۱۱۱۳ شهر بعد از انقلاب افزایش‌یافته است. همچنین آب­رسانی از روستاها، از ۱۲۰۰۰ روستا در سال ۵۷ به ۳۳۲۹۷ روستا در سال ۱۳۹۱ رسیده است[۹].

د) برق­رسانی: تعداد مشترکین از ۳۳۹۹۰۰۰ مشترک در سال ۵۷ به بیش از ۳۰ میلیون مشترک در حال حاضر رسیده است. امروزه نه‌تنها تمام شهرها بلکه بیش از ۹۹ درصد روستاهای کشور از نعمت برق برخوردارند[۱۰].

ه) سدسازی: تا قبل از انقلاب ۱۹ سد مخزنی با حجم مخزن ۱۳ میلیارد مترمکعب و ظرفیت آب قابل تنظیم سالانه ۱۴ میلیارد مترمکعب در کشور بهره­برداری می­شد که این میزان پس از انقلاب و تا بهمن ۱۳۹۵ به تعداد ۱۶۵ سد مخزنی با حجم کل ۵۱ و ظرفیت آب قابل تنظیم ۳۷ میلیارد مترمکعب افزایش‌یافته است[۱۱].

و) کشاورزی: ایران بعد از انقلاب توانسته در بسیاری از محصولات مهم مثل گندم به خودکفایی برسد و در سال ۲۰۱۰ به رشد ۳۰۰ درصدی در بخش کشاورزی نسبت به اواخر رژیم پهلوی برسد[۱۲].

۵- توسعه صنعتی: بعد از انقلاب شاهد گسترش توسعه صنعت در موارد زیر هستیم:

الف) استقلال صنعتی: برخلاف قبل از انقلاب که صنعت ایران وابسته به صادرات نفت به خارج و افزایش واردات کالاهای خارجی بود ولی بعد از انقلاب شاهد استقلال در تولید و عرصه­های مختلف صنعتی هستیم. به‌طوری‌که در ساخت پالایشگاه­ها، مراکز پتروشیمی، صنعت خودرو، کارخانجات و… به استقلال رسیدیم.

ب) تولید ناخالص ملی: طبق آمار بانـک مرکـزی در سال ۱۳۵۶، میزان تولید ناخالص داخلی، ۱۱۹ هزار میلیارد تومان بوده است که این رقم در سال ۱۳۹۳ به ۲۰۳ هزار میلیارد تومان رسیده است[۱۳].

ج) صنعت کشاورزی، برق، فولاد و اورانیوم: در صنعت کشاورزی ایران به خودکفایی در ساخت انواع تراکتورهای زراعی رسیده، در بخش صنعت برق، نیز ایران به تعداد ۱۲۲ تا سال ۱۳۷۷ به دست‌یافته[۱۴] و درنهایت در بخش فولاد که نقش مهمی در پیشرفت کشورها دارد ایران توانسته به تولید ۳۸ میلیون تولید فولاد پس از انقلاب اسلامی دست یابد[۱۵]. در بخش تولید آلومینیوم نیز ایران در سال ۲۰۱۴ در جایگاه نوزدهم تولید اورانیوم در جهان قرار دارد[۱۶].

قبل از انقلاب وضع رفاه و معیشت مردم به‌ویژه دهقانان رضایت‌بخش نبود و بسیاری از مردم حاشیه شهرهای بزرگ در حلبی­آبادها زندگی می­کردند در بسیاری از مناطق دور از مرکز نیز مردم با مشکلات شدید معیشتی دست‌وپنجه نرم می‌کردند؛ اما آمارهای بعد از انقلاب نشان می­دهد وضع معیشتی مردم، قدرت خرید مردم، وضعیت مسکن و… به نسبت قبل از انقلاب بسیار مطلوب‌تر شده است. هرچند به دلیل تغییرات الگوی زندگی و افزایش سطح انتظارات از زندگی، ابراز محرومیت و نارضایتی در مردم به وجود می­آید.

 

دستاوردهای علمی و فناوری

پس از انقلاب اسلامی، ایران برخلاف عقب­ماندگی علمی و فناوری در دوران ستم­شاهی، به پیشرفت­های علمی چشم­گیری دست‌یافت که برخی از اهم این دستاوردها عبارت‌اند از: گسترش سطح سواد و ارتقای علمی مردم، فناوری نانو، فناوری هسته‌ای، فناوری فضایی، فناوری سلول­های بنیادی.

۱- گسترش سطح سواد و ارتقای علمی مردم: قبل از انقلاب درصد بسیاری از مردم حتی در شهرها بی­سواد بودند، بیش از ۶۴ در صد جمعیت ۱۵ ساله در سال ۱۳۵۵ بی‌سواد مطلق بوده‌اند[۱۷]؛ اما پس از انقلاب با شکل‌گیری نهضت سوادآموزی و گسترش مراکز آموزشی میلیون­ها نفر ایرانی باسواد شدند. قبل از انقلاب ۷۵ درصد بزرگ‌سالان بی­سواد بودند ولی اکنون طبق آمار ۱۳۹۵ میزانی باسوادی افراد شش سال به بالا به ۸۸ درصد رسیده است[۱۸].

تعداد دانشگاه­های کشور از ۱۵ واحد به بیش از ۲۶۴۰ واحد رسیده و تعداد مدارس از ۴۷ هزار واحد قبل از انقلاب به ۲۲۰ هزار مدرسه رسیده[۱۹] و در تعداد دانشجویان با رشدی ۲۵ برابری پس از انقلاب مواجه هستیم[۲۰]. علاوه بر آن امروزه دو درصد از تولید علم جهان متعلق به ایران است و بیش از ۲۰۰ دانشمند ایرانی در سطح دانشمندان برتر جهان هستند[۲۱]. تعداد پژوهش و پژوهشگران درزمینه‌های مختلف گسترش‌یافته است، بیش از ۱۱۵ فرآورده علمی ثبت کرده­ایم[۲۲]. درزمینه‌ی تعداد مقالات، اکنون ایران رتبه اول علمی در منطقه و رتبه شانزدهم را در جهان و رتبه ۱۷ طبق آمار ۲۰۱۷ در بیشترین ارجاعات علمی را کسب کرده است[۲۳]. در ثبت اختراعات نیز ایران پس از انقلاب تا سال ۱۳۹۲ با ثبت افزون بر ۲۶۱۹۶ اختراع علمی، موفق به دریافت رتبه شانزدهم شده است[۲۴].

۲- فناوری نانو: پیش از انقلاب علی­رغم مطرح نبودن کشور در سطح دنیا شاهد هستیم که ایران پس از انقلاب توانست در این علم به پیشرفتی برسد که آن را در جایگاه ششمین کشور پیشرو در دنیا درزمینه‌ی تولیدات فناوری نانو قرار دهد.

۳- فناوری هسته‌ای: علاوه بر وجود دانشمندان هسته‌ای در کشور بعد از انقلاب، توانسته­ایم به ساخت میله سوخت هسته‌ای ۲۰ درصد غنی‌شده در ۲۶ بهمن ۱۳۹۰ دست‌یابیم. ایران جزو ۱۳ کشور دارنده چرخه سوخت هسته‌ای است[۲۵]. استفاده از این انرژی مزیت­های بسیاری در بخش‌های کشاورزی، پزشکی، مهندسی و … دارد.

۴- فناوری فضایی: بعد از انقلاب، ایران موفق به پرتاب ماهواره «سینا ۱» در سال ۱۳۸۴، پرتاب کاوشگر «پژوهش» (ارسال موجود زنده به فضا) در سال ۹۲ شده است[۲۶]. ایران درزمینه‌ی پرتاب و در بخش‌های ناوبری و علوم اکتشافات رتبه دوم و در بخش سنجش از راه دور و بخش فناوری­های ماهواره رتبه پنجم را از آن خودکرده است[۲۷].

۵- فناوری سلول­های بنیادین: با کمک این فناوری می­توان بافت­های آسیب‌دیده بدن را بازسازی و ترمیم کرد، در این زمینه حتی ایران توانسته در پژوهشکده رویان اصفهان شبیه­سازی سلول­های بنیادی انجام دهد. در این علم، ایران جزو ۱۵ کشور برتر جهان و رتبه نخست در منطقه است[۲۸].

امروزه دو درصد از تولید علم جهان متعلق به ایران است و بیش از ۲۰۰ دانشمند ایرانی در سطح دانشمندان برتر جهان هستند. تعداد پژوهش و پژوهشگران درزمینه‌های مختلف گسترش‌یافته است، بیش از ۱۱۵ فرآورده علمی ثبت کرده­ایم. درزمینه‌ی تعداد مقالات، اکنون ایران رتبه اول علمی در منطقه و رتبه شانزدهم را در جهان و رتبه ۱۷ طبق آمار ۲۰۱۷ در بیشترین ارجاعات علمی را کسب کرده است. در ثبت اختراعات نیز ایران پس از انقلاب تا سال ۱۳۹۲ با ثبت افزون بر ۲۶۱۹۶ اختراع علمی، موفق به دریافت رتبه شانزدهم شده است.

 

دستاوردهای بهداشتی و پزشکی

وضعیت بهداشت و پزشکی در ایران بعد از انقلاب، طبق آمارها و گزارش­های نهادهای معتبر به پیشرفت و دستاوردهای عظیمی دست‌یافته که عبارت‌اند از: وضعیت پزشکی و سلامت کشور، بهبود وضع بهداشت، تأسیس خانه­های بهداشت، آمار پزشکان و متخصصان، دستاوردهای صنعت دارویی، پیشرفت­های علمی پزشکی، درمان بیماران خارجی، افزایش امید به زندگی، کاهش مرگ‌ومیر، افزایش تخت­های بیمارستانی، سایر نوآوری­ها و اختراعات پزشکی.

۱- وضعیت پزشکی، سلامت و بهداشت کشور: بعد از انقلاب شاهد رشد علم پزشکی در کشور و نیز تعداد پزشکان هستیم. با بهبود صنعت برق و گاز و… در کشور، رعایت بهداشت و سلامت مردم بهبود پیداکرده است. سطح آگاهی­های مردم در این زمینه نیز بالا رفته است. به دلیل گسترش مراکز و خانه‌های بهداشت، بیش از ۸۵ درصد از جمعیت مناطق محروم ایران به مراقبت­های اولیه پزشکی دسترسی پیداکرده­اند[۲۹].

۲- آمار پزشکان و متخصصان: قبل از انقلاب تنها ۵ هزار و ۸۹۰ متخصص وجود داشت که در حال حاضر، بر اساس آمار نظام پزشکی، ۷۸ هزار نفر پزشک عمومی، ۳۶ هزار نفر پزشک متخصص و فوق تخصص، ۲۵ هزار نفر دندان‌پزشک عمومی، ۲ هزار نفر دندان‌پزشک متخصص، ۱۹ هزار نفر دکتری داروسازی، ۲۰۰ نفر دکترای علوم آزمایشگاهی و… داریم[۳۰].

۳- دستاوردهای صنعت دارویی و پیشرفت علمی پزشکی: اگرچه صنعت دارویی کشور سابقه ۸۰ ساله دارد اما این صنعت پس از انقلاب توسعه پیدا کرد تا جایی که اکنون ۳۴ داروی بیوتکنولوژی تمام ایرانی در کشور تولید می­شود[۳۱]. ایران از ۲۶ سال پیش تاکنون توانسته به پیشرفت­های بسیاری درزمینه‌های استفاده از سلول­های بنیادین در درمان بیماری­ها، تولید واکسن و سرم دست یابد.

۴- درمان بیماران خارجی: باوجوداینکه ایران در عرصه­های پزشکی در وضعیت تحریم است بااین‌حال، شاهد هستیم با پیشرفت­های علم پزشکی، بیماران خارجی بسیاری برای درمان بیماری­های پیچیده به ایران می‌آیند.

۵- کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی: برخلاف قبل از انقلاب که به دلیل ضعف در بهداشت و خدمات بهداشتی و پزشکی آمار مرگ‌ومیر در کشور بالابود، امروزه با پیشرفت ایران در عرصه­های مختلف بهداشتی و پزشکی، نه‌تنها این آمار کاهش پیداکرده بلکه امید به زندگی افراد نیز بالا رفته است. ایران رتبه ۱۱ نسبت به کاهش مرگ‌ومیر کودکان از سال ۱۹۶۰ تا ۲۰۱۵ را کسب کرده است[۳۲].

۶- افزایش تخت­های بیمارستان: در سال ۵۵، ۵/۱ تخت به ازای هر ۱۰۰۰ نفر جمعیت داشتیم که این تعداد تا سال ۹۱ تقریباً به همین صورت تداوم‌یافته است. اکنون به ازای هر هزار نفر حدود ۰۳/۱ تخت بیمارستانی در کشور داریم که حدود ۱۲۰ هزار و ۶۱۲ تخت بیمارستانی می­شود[۳۳]. بر اساس مستند ملی درمان ایران تا سال ۱۴۰۴ حدود ۷۳ هزار تخت بیمارستانی جدید با تعرفه دولتی و حدود ۴۰ هزار تخت بیمارستانی با تعرفه خصوصی ساخته می­شود[۳۴].

۷- سایر نوآوری­ها و اختراعات پزشکی: جمهوری اسلامی ایران توانست در دیگر زمینه­ها: تولید سلول­های بنیادی، تزریق سلول­های شوآن برای ترمیم آسیب­های نخاعی، تولید دستگاه شتاب­دهنده خطی برای تشخیص و درمان سرطان، تولید داروی زخم بیماران دیابتی، تولید داروی گیاهی درمان ایدز، نانو کریستال­های مؤثر درترمیم بافت­های آسیب‌دیده داخل بدن به پیشرفت­ها و ثبت اختراعات پزشکی دست یابد.

برخلاف قبل از انقلاب که به دلیل ضعف در بهداشت و خدمات بهداشتی و پزشکی آمار مرگ‌ومیر در کشور بالابود، امروزه با پیشرفت ایران در عرصه­های مختلف بهداشتی و پزشکی، نه‌تنها این آمار کاهش پیداکرده بلکه امید به زندگی افراد نیز بالا رفته است. ایران رتبه ۱۱ نسبت به کاهش مرگ‌ومیر کودکان از سال ۱۹۶۰ تا ۲۰۱۵ را کسب کرده است

 

دستاوردهای سیاسی و بین­ المللی

قبل از انقلاب به دلیل دخالت کشورهای بیگانه در امور داخلی کشور، ایران در نظام بین­الملل فاقد هرگونه نقش اساسی بود اما با پیروزی انقلاب اسلامی به دستاوردهایی درزمینه‌ی سیاسی و بین‌المللی دست‌یافت که عبارت‌اند از: استقلال و نفی سلطه بیگانگان، تأسیس حکومت مبتنی بر احکام دین، مردم­سالاری دینی، ارتقای آگاهی سیاسی، مطبوعات و رسانه‌های جمعی، تقویت محور مقاومت اسلامی، استکبارستیزی، تحقیر آمریکا.

۱- استقلال و نفی سلطه بیگانگان: وابستگی رژیم پهلوی به بیگانگان سبب شده بود تا آن‌ها با استفاده از مهره­های دست­نشانده خود در کشور درصدد تسلط بر منابع اقتصادی و سلطه سیاسی بر ایران برآیند؛ اما پیروزی انقلاب اسلامی و حاکمیت جمهوری اسلامی به همه این وابستگی­ها و دخالت­های بیگانگان پایان داد و توانست به ملت ایران، هویت و آرمان بدهد.

۲- تأسیس حکومت مبتنی بر احکام دین و مردم­سالاری دینی: قبل از انقلاب حکومت مبتنی بر آموزه­های سکولاریسم، جدایی دین از سیاست و آموزه­های غربی بود که در آن مردم از هیچ نقشی برخوردار نبودند. پیروزی انقلاب اسلامی، این فرصت را به مردم داد تا علاوه بر دخالت در سرنوشت خود نظامی مبتنی بر اسلام و ارزش­های انقلابی پایه­ریزی کنند.

۳- ارتقای آگاهی سیاسی: بعد از انقلاب شاهد گسترش آگاهی سیاسی اقشار مختلف مردم (زن و مرد) در جهت مشارکت سیاسی و شرکت در انتخابات، پذیرفتن نقش و کنشگری سیاسی و اجتماعی و… هستیم. افزایش آگاهی سیاسی مردم سبب تعامل مردم و مسئولان شده که موجبات پیشرفت سیاسی در کشور را ایجاد می‌کند.

۴- مطبوعات و رسانه‌های جمعی: قبل از انقلاب مطبوعات و رسانه‌ها از آزادی برخوردار نبودند و تحت نظارت و سانسور شدید رژیم پهلوی بودند. با وقوع انقلاب علاوه بر توسعه رسانه و مطبوعات به لحاظ کمی و کیفی و در بخش‌های نشریات مکتوب و غیر مکتوب- امروزه نشریات علمی دارای مجوز بیش از ۱۷۰۰ نشریه است[۳۵].

۵- تقویت محور مقاومت اسلامی:با پیروزی انقلاب اسلامی تحت رهبری هوشـمندانۀ حضرت امـام، روحیــۀ آزادی‌خواهی و ظلم‌ستیزی در میــان مســلمانان ســتمدیدۀ جهان متجلی شد. ازاین‌رو، حمایـت از آزادی‌خواهان و تمـامی ملـل ستمدیده به‌ویژه مسلمانان در سراسر جهـان، از آرمان‌هـا و دسـتاوردهای سیاست خارجی جمهوری اسلامی به شمار می‌رود.

۶- استکبارستیزی و تحقیر آمریکا: احیای اسلام سیاسی به‌عنوان یک مدل قابل‌اتکا در جهان معاصر، با تکیه‌بر اصل «نه شرقی، نه غربی» و همراه با آن، ارتقای سطح امید و آگاهی سیاسی در ملل جهان به‌ویژه جهان اسلام و تأثیر بر نهضت‌های مردمی جهان، موجب به چالش کشیدن سلطه استکبار جهانی و در رأس آن ایالات‌متحده در عرصه بین‌المللی شده است. مخالفت ایران با دخالت آمریکا در امور کشورها، تسخیر لانه جاسوسی، اخراج مستشاران آمریکایی از ایران، خروج از پیمان سنتو و سرنگونی پهپاد آمریکایی و نمونه‌های دیگر ازجمله موارد تحقیر آمریکا توسط ایران بعد از انقلاب است. (ادامه دارد)

بعد از انقلاب شاهد گسترش آگاهی سیاسی اقشار مختلف مردم (زن و مرد) در جهت مشارکت سیاسی و شرکت در انتخابات، پذیرفتن نقش و کنشگری سیاسی و اجتماعی و… هستیم. افزایش آگاهی سیاسی مردم سبب تعامل مردم و مسئولان شده که موجبات پیشرفت سیاسی در کشور را ایجاد می‌کند.

 

 

مشاهده‌ی قسمت دوم

 

[۱]. صحیفه امام، ج ۱، ص ۳۹۰

[۲]. بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با نخبگان جوان، ۲۵/۶/۱۳۸۵

[۳]. صحیفه امام، ج ۶، ص ۱۸۸.

[۴]. «جایگاه ایران در اقتصاد دنیا کجاست؟»، خبرگزاری تسنیم، ۲۵/۱۰/۱۳۹۷

[۵]. فوران، جان(۱۳۹۴). مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، تهران: رسا، ص ۳۴۹.

[۶]. «عملکرد انقلاب اسلامی در آمارهای جهانی»، خبرگزاری مشرق نیوز، ۲۱/۱۱/۱۳۹۶

[۷]. هدایتی، احمدرضا، «چند نکته قابل‌تأمل در مورد دستاوردهای انقلاب اسلامی»، ۱۶/۱۰/۱۳۹۷

 

[۸]. همان

[۹]. «مقایسه وضعیت بهداشت و درمان قبل و بعد از انقلاب اسلامی»، شبکه اطلاع‌رسانی راه­دانا، کدخبر: ۱۰۲۷۴۷۵

[۱۰]. هدایتی، احمدرضا، پیشین.

[۱۱]. «دستاوردهای صنعت سدسازی کشور پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، خبرگزاری ایلنا، کد خبر: ۴۵۵۸۷۰، ۱۶/۱۱/۱۳۹۵

[۱۲]. «عملکرد انقلاب اسلامی در آمارهای جهانی»، پیشین.

[۱۳]. خبرگزاری تابناک، تاریخ دسترسی:۱۷/۱۱۱۳۹۵، کدخبر:۶۶۳۸۵۴

[۱۴]. موسسه فرهنگی قدر ولایت(۱۳۸۲). ۹۲ دستاورد انقلاب اسلامی ایران، معاونت فرهنگی ستاد مشترک سپاه، اداره تبلیغات، چاپ دوم، همان، ص ۲۹۱.

[۱۵]. هدایتی، احمدرضا، پیشین.

[۱۶]. موسسه فرهنگی قدر ولایت، پیشین، ص ۴۱.

[۱۷]. «نگاهی به کارنامه رژیم پهلوی در حوزه سوادآموزی»، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، کدخبر:۵۲۳۳، ۲۱/۷/۱۳۹۸

[۱۸]. حشمت زاده، باقر(۱۳۷۸). چارچوبی برای تحلیل و شناخت انقلاب اسلامی در ایران، تهران: موسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، اول، ص ۵۵.

[۱۹]. «مقایسه وضعیت علمی کشور در دوران پهلوی و پس از انقلاب» شبکه اطلاع‌رسانی راه دانا، کدخبر:۲۲۴۱۷۳، ۶/۱۱/۱۳۹۳

[۲۰]. همان.

[۲۱]. «۲۰۰ دانشمند ایرانی در جمع دانشمندان برتر جهان»، خبرگزاری تابناک، کدخبر: ۸۳۱۵۵۹، ۱۶/۶/۱۳۹۷

[۲۲]. همان.

[۲۳]. دانشگاه امام حسین(ع)، ایران ۲۰، تهران: چاپ دانشگاه امام حسین (ع)، ص ۷۱.

[۲۴]. همان.

[۲۵]. «ایران جزو ۱۳ کشور دارنده چرخه سوخت هسته‌ای است»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، کد خبر: ۸۲۸۸۲۸۲۹، ۲۱/۱/۱۳۹۸

[۲۶]. رجوع شود به سایت پژوهشگاه هوافضا، نشانی:www.ari.ac.ir

[۲۷]. پایگاه اطلاع‌رسانی بنیاد ملی نخبگان، کد خبر:۷۶۲۶۸، ۹/۴/۱۳۹۷، قابل بازیابی در پیوند زیر:www.bmn.ir

[۲۸]. «رتبه ۱۵ جهانی ایران در علوم و فناوری‌های سلول‌های بنیادی و پزشکی بازساختی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، کدخبر:۸۲۶۴۹۱۰۴، ۸/۶/۱۳۹۶

[۲۹]. «نهادینه شدن مراقبت‌های بهداشت اولیه، نیاز ضروری جامعه»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، کد خبر:۸۳۲۷۸۴۴۶، ۲۶/۱/۱۳۹۶

[۳۰]. کارنامه علمی ایران را در قاب انقلاب ببینید»، خبرگزاری مهر، کد خبر :۳۸۹۸۸۷۳ ، ۲۰/۱۱/۱۳۹۵

[۳۱]. همان.

[۳۲]. دانشگاه امام حسین(ع)، پیشین، ص ۱۹.

[۳۳]. خبرگزاری ایرنا، کد خبر:۸۲۶۴۹۴۳۰(۶۱۴۵۴۵۶)، تاریخ: ۸/۶/۱۳۹۶.

[۳۴]. همان.

[۳۵]. «آمار نشریات علمی دارای مجوز»، خبرگزاری ایسنا، کدخبر:۹۶۱۰۱۶۰۸۰۱۸، ۱۶/۱۰/۱۳۹۶

برچسب ها

نوشته های مشابه

همچنین ببینید

بستن
بستن
بستن